Dominanta

Udostępnij na:

Dominanta (inaczej modalna, moda) jest to taka wartość zmiennej, która w danym zbiorze występuje najczęściej. Obok mediany i średniej jest główną miarą tendencji centralnej, czyli za pomocą dominanty możemy opisać miejsce największej koncentracji wyników. Symbol dominanty lub inaczej wartości modalnej to Mo. Tyle teoria. Zobaczmy teraz jak wyznaczyć modalną w praktyce i jakie informacje możemy zdobyć wyznaczając tę statystykę dla naszego zbioru.

Ponownie  wcielamy w rolę producenta odzieży, który tym razem chce się dowiedzieć po jakiej cenie, w minionym miesiącu, najczęściej były sprzedawane wyprodukowane prze niego markowe  koszulki z kolorowymi nadrukami. Interesuje nas zatem wyznaczenie dominującej ceny wszystkich sprzedanych t-shirts w minionym miesiącu, czyli mówiąc językiem statystyków wyznaczenie dominanty (zobacz także jak wyliczyć dominantę w excelu). Załóżmy, że w ciągu ostatnich 30 dni udało nam się sprzedać 5 markowych t-shirts w następujących cenach: 100 zł, 120 zł, 120 zł, 120 zł, 180 zł. Krótkie pytanie „która cena występuje najczęściej?”, rzut oka na powyższy zbiór i już mamy wyznaczoną dominantę. Jest to oczywiście 120 zł.

Dominanta (inaczej modalna, moda) to wartość zmiennej, która występuje najczęściej.

Wszystko na razie wygląda więc bardzo prosto. Co jednak w przypadku, kiedy w minionym miesiącu  udałoby się nam sprzedać również 5 koszulek, ale po następujących cenach: 100 zł, 100 zł, 120 zł, 120 zł i 180 zł? Sprzedaliśmy  więc dwie koszulki za 100 zł i dwie za 120 zł. Statystycy fachowo nazywają taki rozkład wielomodalnym. Mamy tu do czynienia po prostu  z dwoma dominantami. Jest to oczywiście 100 zł i 120 zł.

W rozkładzie wielomodalnym  mamy więcej niż jedną dominantę

No dobrze, a co w sytuacji kiedy sprzedaż koszulek w minionym miesiącu wyglądałaby następująco: 80 zł, 100 zł, 120 zł, 140 zł, 180 zł. Każda z tych cen jest unikalną, niepowtarzalną wartością. Jaka jest więc wartość dominanty? W tym przypadku mamy do czynienia z największą wadą wartości modalnej, a mianowicie są takie zbiory danych, w której wartość ta w ogóle nie występuje.

Są takie zbiory danych, w której wartość dominanty w ogóle nie występuje

Dotychczas analizowaliśmy tylko sprzedaż koszulek z danego miesiąca. Wyobraźmy sobie jednak, że chcemy się dowiedzieć jaka była najczęstsza cena sprzedanych przez nas t-shirts w przeciągu minionego roku, czyli chcemy dowiedzieć się jaka jest wartość modalna ceny z ostatnich 12 miesięcy. Nawet jeśli w przeciągu każdego miesiąca sprzedawaliśmy  zaledwie 5 koszulek, nasz zbiór danych i tak będzie składał się aż z 60 elementów (5×12). Tu już rzut oka nie wystarczy, żeby wyznaczyć wartość pojawiającą się najczęściej. W takiej sytuacji najlepiej wspomóc się wykresem słupkowym. Za jego pomocą bardzo szybko zidentyfikujemy modalną.

Za pomocą wykresu słupkowego bardzo łatwo wyznaczyć wartość modalną

Wiemy już jaka jest najpopularniejsza cena sprzedanych przez nas koszulek. A czy istnieje możliwość  sprawdzenia jaki jest najczęstszy rozmiar zakupowych ubrań oraz ich kolor? Oczywiście, że tak. Dominantę wyznaczymy też   dla takiego zbioru jak XS, XS, S, L, M, czy zielony, zielony, zielony, niebieski, bordowy. W tym pierwszym przypadku wartością modalną będzie rozmiar XS, w drugim dominanta to kolor zielony. Oznacza, to że wartość modalną możemy wyznaczyć dla zmiennych mierzonych na dowolnych skalach pomiarowych: nominalnych, porządkowych, czy ilościowych. A jak istotne są tego typu informacje – „który z towarów, w jakim kolorze, w jakiej cenie, w jakim rozmiarze jest najbardziej chodliwy?”, chyba nikogo nie trzeba przekonywać. Z pomocą statystyki opisowej możemy dowiedzieć się z resztą dużo więcej. Chcecie na przykład poznać przeciętną, średnią cenę sprzedanych ubrań? Zajrzyjcie do zakładki: mediana, średnia arytmetyczna.

Zobacz jak wyliczyć DOMINANTĘ W EXCELU

Udostępnij na:

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *