Wariancja – jak policzyć w Excelu?

Udostępnij na:

Wariancja to suma kwadratów odchyleń wyników od średniej podzielona przez liczbę wyników pomniejszoną o  jeden. Brzmi strasznie i dla wielu z Was pewnie bardzo enigmatycznie. O czym tak właściwie informuje nas wariancja?  Po co ją liczymy? Wariancja pokazuje nam jak bardzo wartości naszego zbioru rozrzucone są wokół średniej. Im wyższa wartość statystyki, tym większe rozproszenie wyników wokół średniej. O tym jak istotna jest to statystyka opisowa możecie przeczytać w artykule Wariancja w boksie „Miary Rozproszenia”. Tam też dowiedzie się jak policzyć wariancję krok po kroku. Ale wariancję możecie też obliczyć w Excelu! I jest to niezwykle proste.

Na początek stwórzmy bazę z danymi w Excelu, na podstawie których obliczymy wariancję. Weźmy konkretny przykład. Jesteśmy właścicielami sieci sklepów z ekskluzywną odzieżą. Swoim sprzedawcą zostawiamy dużą dowolność w przyznawaniu rabatów na sprzedawane towary. Po miesiącu chcemy porównać wysokość przyznawanych rabatów w dwóch naszych sklepach. W sklepie A  przyznano 5 takich rabatów w następującej wysokości: 4%, 4%, 5%, 5%, 6%, 6%. W sklepie B także przyznano 5 rabatów, ale następujących: 2% 2%, 5%, 5%, 8%,8%. W obu przypadkach średnia przyznanych rabatów to 5%. Rzut oka jednak wystarczy by zobaczyć, iż w sklepie A większość przyznanych rabatów jest zbliżona do średniej, w sklepie B można było uzyskać i 8% rabat, ale i zdarzały się tylko 2% obniżki. Dostrzeżenie tej jakże ważnej różnicy jest niezwykle proste w przypadku tak małego zbioru danych  jak zbiór  6 – elementowy. A co w sytuacji, kiedy nasze zbiory składałby się  z np. 50 elementów tzn. w każdym ze sklepów A i B udzielono by 50  rabatów? Dostrzeżenie tej różnicy „na oko” byłoby już niemożliwe.  I tu z pomocą przychodzi nam taka statystyka jak wariancja, a także taki program jak Excel. Tworzymy więc bazę danych dla naszych dwóch zbiorów w Excelu. Baza danych powinna wyglądać tak:

Wariancja 1

Baza danych gotowa. Możemy przystąpić do obliczenia wariancji. Najpierw dla sklepu A. W tym celu do dowolnej, pustej komórki arkusza kalkulacyjnego Excel należy wpisać odpowiednią formułę:

=wariancja(A2:A7)

 

A2 i A7 to oznaczenia pierwszej i ostatniej komórki Excela, gdzie zakodowane zostały rabaty przyznane dla sprzedanych ubrań w sklepie A. Gdyby nasze dane zostały zakodowane np. w kolumnie „G” wtedy nasza formuła wyglądałaby następująco: =wariancja(G2:G6).

Wariancja 2

Po wpisaniu formuły do arkusza, klikamy Enter, a program Excel błyskawicznie wyliczy dla nas wartość wariancji:

Wariancja 3

Wynik wariancji w tym przypadku to 1. Obliczmy teraz wariancję dla wyników w sklepie B. Posłużmy się dokładnie tę samą formułą. W tym przypadku wartość wariancji to 7:

Wariancja 4

Wartość wariancji w przypadku  rabatów przyznanych w sklepie B jest o wiele większa niż w przypadku sklepu A. Świadczy to o wiele większym rozproszeniu wyników w sklepie B, gdzie można było uzyskać i bardzo wysokie i bardzo niskie obniżki, co zauważaliśmy już wcześniej przeglądając zbiór „na oko”, a wyniki otrzymane w Excelu tylko nam to potwierdziły. Na koniec przygotowaliśmy dla Was krótki filmik, który pozwoli Wam jeszcze raz prześledzić sposób obliczenia wariancji w Excelu.

 

Udostępnij na:

Comments are closed.